ಕ್ಲಿಕ್, ಸ್ಕ್ರಾಲ್ ಮತ್ತು ದೀಪಾವಳಿ.. ಡಿಜಿಟಲ್ ಲೋಕದ ಹಣತೆಯ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಪಯಣ

ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದ ಈ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ದೀಪಾವಳಿ ಹಬ್ಬ ಹೇಗೆ ಬದಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಈ ಆಧುನಿಕ ಪಯಣದಲ್ಲಿ ನಾವು ಏನನ್ನು ಪಡಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ ಹಾಗೂ ಏನನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ ಎಂಬುದರ ಒಂದು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ನೋಟವನ್ನು ಲೇಖಕಿ ಜಯಶ್ರೀ ಜೆ ಅಬ್ಬಿಗೇರಿ ಇಲ್ಲಿ ತೆರೆದಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ…

“ರೀ… ಸ್ವಲ್ಪ ಆ ಕಡೆಯಿಂದ ಆ ಲೈಟಿಂಗ್ ವೈರ್ ಕೊಡಿ!” ಎನ್ನುತ್ತಿದ್ದ ಅಮ್ಮನ ಧ್ವನಿ ಈಗಲೂ ನನ್ನ ಕಿವಿಯಲ್ಲಿ ರಿಂಗಣಿಸುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ ಕಾಲ ಬದಲಾಗಿದೆ. ಅಂದು ಹೊಸ ಬಟ್ಟೆ, ಮಣ್ಣಿನ ಹಣತೆ, ಅಮ್ಮ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಕಜ್ಜಾಯದ ಘಮಲು ಹಾಗೂ ನೆರೆಹೊರೆಯವರ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ಸಿಹಿ ಹಂಚುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಸಂಭ್ರಮವೇ ಬೇರೆ ಇತ್ತು. ಇಂದು ಆ ಎಲ್ಲ ಸಂಭ್ರಮಗಳು ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌ಫೋನಿನ ಸಣ್ಣ ಪರದೆಯೊಳಗೆ, ಅಂದರೆ ಕ್ಲಿಕ್ ಮತ್ತು ಸ್ಕ್ರಾಲ್‌ಗಳ ನಡುವೆ ಬಂದು ನಿಂತಿವೆ.

ಅಮ್ಮನ ಲೈಟಿಂಗ್ ವೈರ್‌ನಿಂದ ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಸ್ಟೇಟಸ್‌ವರೆಗೆ

ಒಂದಾನೊಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ದೀಪಾವಳಿ ಎಂದರೆ ಮನೆಯ ತುಂಬಾ ಗಡಿಬಿಡಿ. ಅಪ್ಪ ಅಂಗಡಿಯಿಂದ ತರುತ್ತಿದ್ದ ಬಣ್ಣ ಬಣ್ಣದ ಸರಣಿ ದೀಪಗಳು (Lighting Wires), ಅವುಗಳನ್ನು ಜಾಗರೂಕತೆಯಿಂದ ಗೋಡೆಗೆ ತೂಗುಹಾಕಲು ಅಮ್ಮ ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ಪಾಡು, “ಸ್ವಲ್ಪ ಆ ಕಡೆಯಿಂದ ವೈರ್ ಕೊಡಿ” ಎಂಬ ಕೂಗು ಇಡೀ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬದ ಕಳೆಯನ್ನು ತರುತ್ತಿತ್ತು.

ಆದರೆ ಇಂದು, ದೀಪಾವಳಿಯ ಶುಭ ಮುಂಜಾವು ಆರಂಭವಾಗುವುದೇ ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಮೆಸೇಜ್‌ಗಳಿಂದ. ಅಮ್ಮನ ಕೈಯಿಂದ ಲೈಟಿಂಗ್ ವೈರ್ ಇಸ್ಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಇಂದು ನಾವು ಗೂಗಲ್‌ನಿಂದ ಡೌನ್‌ಲೋಡ್ ಮಾಡಿದ ಜಗಮಗಿಸುವ ‘Happy Diwali’ ಜಿಫ್ (GIF) ಫೈಲ್‌ಗಳನ್ನು ಇಷ್ಟವಿರಲಿ, ಇಲ್ಲದಿರಲಿ ನೂರಾರು ಜನರಿಗೆ ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ.

ಹಣತೆಯ ಎಣ್ಣೆಯ ಬದಲಿಗೆ ಬ್ಯಾಟರಿಯ ಚಮತ್ಕಾರ

ಮಣ್ಣಿನ ಹಣತೆಗಳಿಗೆ ಸಾಸಿವೆ ಎಣ್ಣೆ ಅಥವಾ ತುಪ್ಪ ಸವರಿ, ಬತ್ತಿ ಹೊಸೆಯುವ ಸಡಗರವೇ ಒಂದು ಅದ್ಭುತ ಅನುಭವವಾಗಿತ್ತು. ಕೈಗೆ ಅಂಟುತ್ತಿದ್ದ ಎಣ್ಣೆಯ ಜಿಡ್ಡು ಹಬ್ಬದ ಜೀವಂತಿಕೆಯನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಈಗ ಡಿಜಿಟಲ್ ಲೋಕದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದಾಗಿ ನಮಗೆ ಸ್ಕ್ರಾಲ್ ಮಾಡಿದ ತಕ್ಷಣ ಸಿಗುವ ಚೀನಾ ನಿರ್ಮಿತ ಎಲ್‌ಇಡಿ (LED) ಹಣತೆಗಳು ಬಂದಿವೆ.

ನೀರು ಹಾಕಿದರೆ ಉರಿಯುವ, ಸೆನ್ಸರ್ ಮೂಲಕ ಬೆಳಗುವ ಈ ಆಧುನಿಕ ದೀಪಗಳು ಸುಲಭವಾಗಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಿನ ಹಣತೆಯ ಆ ಸುಗಂಧವಾಗಲಿ, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಭಾವನೆಯಾಗಲಿ ಇಲ್ಲವಾಗಿದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ನಮ್ಮ ಶ್ರಮವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿದೆ ನಿಜ, ಆದರೆ ಹಬ್ಬದ ಆತ್ಮವನ್ನೇ ಮರೆಮಾಚಿದಂತಿದೆ.

ಕಜ್ಜಾಯದ ಘಮಲಿನ ಜಾಗ ಆಕ್ರಮಿಸಿದ ‘ಆನ್‌ಲೈನ್ ಡೆಲಿವರಿ’

ದೀಪಾವಳಿಯ ಹದಿನೈದು ದಿನ ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಚಕ್ಕುಲಿ, ಕೋಡುಬಾಳೆ, ಕಜ್ಜಾಯ ಹಾಗೂ ಲಡ್ಡುಗಳ ಸಿದ್ದತೆ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಇಡೀ ಗಲ್ಲಿಗೆ ಆ ಘಮಲು ಹರಡುತ್ತಿತ್ತು. ಇಂದು ನಾವೆಲ್ಲರೂ ತುಂಬಾ ಬ್ಯುಸಿ. ಕೇವಲ ಒಂದು ‘ಕ್ಲಿಕ್’ ಮೂಲಕ ಸ್ವಿಗ್ಗಿ ಅಥವಾ ಝೊಮ್ಯಾಟೋದಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಟ್ಸ್ ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡಿಬಿಡುತ್ತೇವೆ. ಸುಂದರವಾದ ಬಾಕ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಬರುವ ಆ ಸಿಹಿ ತಿಂಡಿಗಳು ಹಸಿವನ್ನು ನೀಗಿಸಬಹುದೇ ಹೊರತು, ಅಮ್ಮ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಸುಡುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಕಜ್ಜಾಯದ ಪ್ರೀತಿಯ ಸವಿಯನ್ನು ತರಲು ಸಾಧ್ಯವೇ ಇಲ್ಲ.

 ಮುಖಾಮುಖಿ ಭೇಟಿಯ ಬದಲು ವಿಡಿಯೋ ಕಾಲ್ ಸಂಭ್ರಮ

ಹಬ್ಬದ ದಿನ ಹೊಸ ಬಟ್ಟೆ ಧರಿಸಿ, ಹಿರಿಯರ ಕಾಲಿಗೆ ಬಿದ್ದು ಆಶೀರ್ವಾದ ಪಡೆದು, ಬಂಧು-ಮಿತ್ರರ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ಶುಭಾಶಯ ಕೋರುವುದು ದೀಪಾವಳಿಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು. ಈಗ ದೂರದ ಊರಿನಲ್ಲಿರುವ ಅಣ್ಣ ಅಥವಾ ಅಕ್ಕನಿಗೆ ಒಂದು ಜೂಮ್ ಅಥವಾ ವಾಟ್ಸಾಪ್ ವಿಡಿಯೋ ಕಾಲ್ ಮಾಡಿಬಿಟ್ಟರೆ ನಮ್ಮ ಹಬ್ಬ ಮುಗಿದುಹೋಗುತ್ತದೆ. ಪರದೆಯ ಮೇಲೆ ಕಾಣುವ ನಗು ಡಿಜಿಟಲ್ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮನ್ನು ಹತ್ತಿರ ತಂದಿದೆಯಾದರೂ, ಪರಸ್ಪರ ಅಪ್ಪಿ ಶುಭ ಕೋರುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಸ್ಪರ್ಶದ ಉಷ್ಣತೆಯನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಂಡಿದೆ.

 ಡಿಜಿಟಲ್ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹಣತೆ ಬೆಳಗಲಿ

ಕ್ಲಿಕ್ ಮತ್ತು ಸ್ಕ್ರಾಲ್‌ಗಳ ಈ ಬಿಡುವಿಲ್ಲದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಯಣದಲ್ಲಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ನಮ್ಮ ಬದುಕನ್ನು ಸುಲಭಗೊಳಿಸಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕೇವಲ ಹಬ್ಬದ ಸಂದೇಶಗಳನ್ನು ತಲುಪಿಸುವ ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಬೇಕೇ ಹೊರತು, ಹಬ್ಬದ ಆಚರಣೆಯನ್ನೇ ನುಂಗಿ ಹಾಕಬಾರದು.

ಈ ದೀಪಾವಳಿಗೆ ಮೊಬೈಲ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಪಕ್ಕಕ್ಕಿಟ್ಟು, ಅಮ್ಮನ ಧ್ವನಿಗೆ ಓಗೊಟ್ಟು ಆ ಲೈಟಿಂಗ್ ವೈರ್ ಕೊಡೋಣ, ಮಣ್ಣಿನ ಹಣತೆಗೆ ಎಣ್ಣೆ ಹೊಯ್ಯೋಣ. ಡಿಜಿಟಲ್ ಜಗತ್ತಿನ ಕೃತಕ ಬೆಳಕಿನ ನಡುವೆಯೂ ನಮ್ಮ ಮನೆಯ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹಣತೆಯ ಅಸಲಿ ಬೆಳಕು ಸದಾ ಜೀವಂತವಾಗಿರಲಿ.

ಲೇಖಕಿ ಜಯಶ್ರೀ ಜೆ ಅಬ್ಬಿಗೇರಿ ಅವರು ಜನಮನಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಬರೆದಿರುವ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ಓದಲು ಈ ಲಿಂಕ್ ಮೇಲೆ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ..