ಕೊಡಗಿನ ವೀರ ಪರಂಪರೆಗೆ ಸಾವಿಲ್ಲ. ಅದು ಹಿಮಾಲಯದಷ್ಟು ಎತ್ತರ, ಕಾವೇರಿಯಷ್ಟು ಪವಿತ್ರ,

ಸುದ್ದಿ ಹಳೆಯದಾದರೂ ಘಟನೆಯನ್ನು, ಸೇವೆಯನ್ನು ಮರೆಯುವುದುಂಟೆ? ಕಾಲದ ಪರದೆ ಸರಿದರೂ ಕೊಡಗಿನ ವೀರ ಪರಂಪರೆಗೆ ಸಾವಿಲ್ಲ. ಅದು ಕಾವೇರಿಯಂತೆ ನಿರಂತರ, ಹಿಮಾಲಯದಂತೆ ಅಚಲ. ಕೊಡಗು ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಕಾಫಿ ತೋಟಗಳ ಸುವಾಸನೆಯಲ್ಲ, ಮಂಜು ಮುಸುಕಿದ ಬೆಟ್ಟಗಳ ಸೌಂದರ್ಯವಲ್ಲ. ಕೊಡಗು ಎಂದರೆ ಭಾರತ ಮಾತೆಯ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಕಿರೀಟ, ವೀರ ಯೋಧರನ್ನು ಹೆತ್ತ ಪುಣ್ಯಭೂಮಿ. ಇಲ್ಲಿನ ಮಣ್ಣಿನ ಪ್ರತಿ ಕಣದಲ್ಲೂ ದೇಶಭಕ್ತಿಯಿದೆ, ಪ್ರತಿ ಮಗುವಿನ ಉಸಿರಲ್ಲೂ ಸೈನಿಕನಾಗುವ ಕನಸಿದೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಪುಟ್ಟ ಜಿಲ್ಲೆಯಾದರೂ, ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಗೆ ಕೊಟ್ಟ ರಕ್ತದ ಕಾಣಿಕೆ ಮಾತ್ರ ಹಿಮಾಲಯದಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದು. ಕೊಡಗು ಮತ್ತೆ ಸೇನೆಯ ನಂಟಿನ ಬಗ್ಗೆ ಲೇಖಕ ಕಾಯಪಂಡ ವಿಷ್ಣುನಾಚಪ್ಪ ಮೆಲುಕು ಹಾಕಿದ್ದಾರೆ.

ನನ್ನ ತಂದೆಯವರು 1971ರ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ವಿರುದ್ಧದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯಲ್ಲಿದ್ದರು ಎಂಬುದು ನನ್ನ ಬದುಕಿನ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಹೆಮ್ಮೆ. ಆ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ ಉದಯವಾಯಿತು, 93,000 ಪಾಕ್ ಸೈನಿಕರು ಶರಣಾದರು. ಅಂದು ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಗುಂಡಿಗೆ ಎದೆಕೊಟ್ಟ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಯೋಧರಲ್ಲಿ ನನ್ನ ತಂದೆಯೂ ಒಬ್ಬರು.  ಅದು ಅವರಂತಹ ವೀರರ ತ್ಯಾಗದ ಫಲ. 1971ರ ವಿಜಯ ಕೇವಲ ಇತಿಹಾಸದ ಪುಟವಲ್ಲ, ಅದು ನನ್ನ ಮನೆಯ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಕಥೆ, ಪ್ರತಿ ಕೊಡಗಿನ ಮನೆ ಮನೆಯ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಕಥೆ.

ಅಂತಹ ವೀರ ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಹಿಮಾಲಯದ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಮಿಂಚಿತು. 2025ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನ ಆ ಕರಾಳ ರಾತ್ರಿ. ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ಅಂಜಾವ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹಯುಲಿಯಾಂಗ್-ಚಾಗ್ಲಗಮ್ ರಸ್ತೆ. ಭಾರತ-ಚೀನಾ ಗಡಿಯ ದುರ್ಗಮ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ 22 ದಿನಗೂಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಹೊತ್ತ ಟ್ರಕ್ 300 ಮೀಟರ್ ಆಳಕ್ಕೆ ಉರುಳಿ ಬಿತ್ತು. ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಪರ್ಕವಿಲ್ಲ, ದಟ್ಟ ಕಾಡು, 2 ದಿನ ಯಾರಿಗೂ ತಿಳಿಯದ ದುರಂತ. ಸ್ಥಳೀಯರು ನೋಡಿ ಕೈಚೆಲ್ಲಿದರು, ಆಡಳಿತ ಅಸಹಾಯಕವಾಯಿತು. ಆ ಸಾವಿನ ಕಣಿವೆ ಯಮನ ಬಾಯಿಯಂತಿತ್ತು.

ಆಗ ಮಿಂಚಿದ್ದು ಕೊಡಗಿನ ರಕ್ತ. ತಾವಳಗೇರಿ ಗ್ರಾಮದ ಮಾಂಗುಟ್ಟೀರ ಸುಬೇದಾರ್ ಮೇಜರ್ ಸತ್ಯ ಕುಶಾಲಪ್ಪ ಮತ್ತು ಸುಬೇದಾರ್ ಪ್ರವೀಣ್ ನಾಣಯ್ಯ. ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯ ಸ್ಪಿಯರ್ ಕಾರ್ಪ್ಸ್‌ನ ಆ ವೀರಪುತ್ರರು ಲೆಫ್ಟಿನೆಂಟ್ ಕರ್ನಲ್ ಅಮಿತ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಹೆಗಲು ಕೊಟ್ಟರು. ಪ್ರಾಣವನ್ನೇ ಪಣಕ್ಕಿಟ್ಟು ಹಗ್ಗದ ಸಹಾಯದಿಂದ 1,000 ಅಡಿ ಆಳದ ಕಂದಕಕ್ಕೆ ಇಳಿದರು. ಒಂದೊಂದೇ ಮೃತದೇಹವನ್ನು ಮೇಲೆತ್ತಿ, ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದ ಕುಟುಂಬಗಳ ಮಡಿಲಿಗೆ ತಲುಪಿಸಿದರು. ಅಂದು ಅಸ್ಸಾಂನ ಆ 22 ಕುಟುಂಬಗಳ ಪಾಲಿಗೆ ಅವರು ದೇವರಾದರು.

ದುರಂತದ ಸುದ್ದಿ ತಿಳಿಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ತಕ್ಷಣ ಸ್ಪಂದಿಸಿತು. ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಗಳು ಘಟನೆಗೆ ತೀವ್ರ ಸಂತಾಪ ಸೂಚಿಸಿ, ಮೃತರ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ PMNRF ನಿಧಿಯಿಂದ ತಲಾ 2 ಲಕ್ಷ ರೂ. ಮತ್ತು ಗಾಯಾಳುಗಳಿಗೆ 50 ಸಾವಿರ ರೂ. ತುರ್ತು ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದರು. ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವಾಲಯದ ಸೂಚನೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಸೇನೆ, GREF, NDRF ಹಾಗೂ ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡಳಿತ ಜಂಟಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆಸಲು ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯ ನೆರವು ಒದಗಿಸಲಾಯಿತು. ದುರ್ಗಮ ಪ್ರದೇಶವಾದರೂ ಕೇಂದ್ರದ ತಕ್ಷಣದ ನಿರ್ದೇಶನ ಮತ್ತು ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಬೆಂಬಲದಿಂದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು. ದೇಶದ ಯಾವುದೇ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಪ್ರಜೆಗಳಿಗೆ ಕಷ್ಟ ಬಂದರೂ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಜೊತೆಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಈ ಘಟನೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಯಿತು.

ಇದು ಆಕಸ್ಮಿಕವಲ್ಲ. ಇದು ಕೊಡಗಿನ ವೀರ ಪರಂಪರೆಯ ಮುಂದುವರಿಕೆ. ಫೀಲ್ಡ್ ಮಾರ್ಷಲ್ ಕೆ.ಎಂ. ಕಾರ್ಯಪ್ಪ ಭಾರತ ಕಂಡ ಮೊದಲ ಫೀಲ್ಡ್ ಮಾರ್ಷಲ್. ಮಡಿಕೇರಿಯ ಮಣ್ಣಿನ ಮಗ, 1947ರ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನವನ್ನು ಮಣಿಸಿದ ಧೀರ. ಜನರಲ್ ಕೆ.ಎಸ್. ತಿಮ್ಮಯ್ಯ 1962ರ ನಂತರ ಸೇನೆಯನ್ನು ಪುನರ್ ಸಂಘಟಿಸಿದ ದಾರ್ಶನಿಕ, ಸೈಪ್ರಸ್‌ನಲ್ಲಿ UN ಪಡೆ ಮುನ್ನಡೆಸಿದ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಸೇನಾನಿ.

ಲೆಫ್ಟಿನೆಂಟ್ ಜನರಲ್ ಅಪ್ಪಾರಂಡ ಅಯ್ಯಪ್ಪ ಕಾರ್ಗಿಲ್‌ನ ಹೀರೋ. ಬ್ರಿಗೇಡಿಯರ್ ಮೋಳ್ಯರ ಕಾಳಪ್ಪ, ಕರ್ನಲ್ ಚೇಪುಡೀರ ಸೋಮಯ್ಯ, ಮೇಜರ್ ಗಣಪತಿ ಪರಮವೀರ ಚಕ್ರ ವಿಜೇತ, ಮೇಜರ್ ಪೊನ್ನಮ್ಮ ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಾಣ ತೆತ್ತ ವೀರ ನಾರಿ, ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ಪ್ರಮೋದ್, ಲೆಫ್ಟಿನೆಂಟ್ ಮಂದಣ್ಣ, ನಾಯಬ್ ಸುಬೇದಾರ್ ಚೀಯಣ್ಣ ಕಾರ್ಗಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಹುತಾತ್ಮರಾದವರು, ಲ್ಯಾನ್ಸ್ ನಾಯಕ್ ಹನುಮಂತಪ್ಪ ಸಿಯಾಚಿನ್‌ನಲ್ಲಿ 6 ದಿನ ಹಿಮದಡಿ ಹೋರಾಡಿ ಬಂದವರು. ಹೆಸರೇ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲದ ಸಾವಿರಾರು ಕೊಡಗಿನ ಜವಾನರು ಇಂದು ಸಿಯಾಚಿನ್‌ನ ಮೈನಸ್ 50 ಡಿಗ್ರಿ ಚಳಿಯಲ್ಲಿ, ರಾಜಸ್ಥಾನದ 50 ಡಿಗ್ರಿ ಬಿಸಿಲಲ್ಲಿ ದೇಶ ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಫೀಲ್ಡ್ ಮಾರ್ಷಲ್‌ನಿಂದ ಜವಾನ್‌ವರೆಗೆ, ಜನರಲ್‌ನಿಂದ ಸಿಪಾಯಿವರೆಗೆ – ಪ್ರತಿ ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲೂ ಕೊಡಗಿನ ಛಾಪು ಇದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಕೊಡಗಿನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ “ಕೈಲ್‌ಪೊಳ್ದ್” ಎಂದರೆ ಆಯುಧ ಪೂಜೆ. ಆದರೆ ಆ ಆಯುಧ ಕೇವಲ ಕೊಲ್ಲುವುದಕ್ಕಲ್ಲ, ಕಾಪಾಡುವುದಕ್ಕೂ ಇದೆ. “ದೇಶ ಮೊದಲು, ಆಮೇಲೆ ನಾವು” ಎಂಬುದೇ ಪ್ರತಿ ಕೊಡಗಿನ ಮನೆಯ ಪಾಠ. ತಂದೆ ಸೇನೆಯಿಂದ ನಿವೃತ್ತರಾದರೆ ಮಗ ಸೇನೆ ಸೇರುತ್ತಾನೆ. ಕೊಡಗಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದರೆ ಸೈನಿಕನಾಗಲೇಬೇಕು ಎಂಬುದು ಶಾಪವಲ್ಲ, ವರ.

ಸೇನೆಗೆ ಸೇರಿದ ಮೇಲೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಗುಂಡಿನ ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಮುಂದುವರೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಗಡಿ ಕಾಯುವುದಿರಲಿ, ಪ್ರವಾಹದಲ್ಲಿ ನೊಂದವರನ್ನು ಕಾಪಾಡುವುದಿರಲಿ, ಕಣಿವೆಗೆ ಬಿದ್ದ ಮೃತದೇಹವನ್ನು ಮೇಲೆತ್ತುವುದಿರಲಿ, ಹಿಮದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿದವರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದಿರಲಿ – ಮಾಡುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸೇವೆಯೂ ಭಾರತಮಾತೆಯ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ. ಅರುಣಾಚಲದ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ ಸತ್ಯ ಕುಶಾಲಪ್ಪ ಮತ್ತು ಪ್ರವೀಣ್ ನಾಣಯ್ಯ ಮೆರೆದದ್ದು ಅದೇ ಸಂಸ್ಕಾರ.

ಯುದ್ಧ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಶತ್ರುವನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ಧೈರ್ಯಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡದು, ದುರಂತದ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಮಾನವೀಯತೆ ಮೆರೆಯುವ ಧೈರ್ಯ. ಅವರು ಸಮವಸ್ತ್ರ ಹಾಕಿದಾಗ ಕೊಡಗಿನವರಾಗಿರಲಿಲ್ಲ, ಭಾರತೀಯ ಸೈನಿಕರಾಗಿದ್ದರು. ಅಸ್ಸಾಂನ ಕಾರ್ಮಿಕನ ಕಣ್ಣೀರು ಒರೆಸುವಾಗ ಅವರಿಗೆ ಜಾತಿ ಇರಲಿಲ್ಲ, ಧರ್ಮ ಇರಲಿಲ್ಲ, ಪ್ರಾಂತ್ಯ ಇರಲಿಲ್ಲ – ಇತ್ತು ಕೇವಲ ಭಾರತ ಮಾತೆ.

ದೇಶದ ಸೈನಿಕನಿಗೆ ಜಾತಿ ಇಲ್ಲ, ಮತ ಇಲ್ಲ, ಭಾಷೆ ಇಲ್ಲ. ಅವನೊಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ಮಾತ್ರ. ಕೊಡಗಿನಿಂದ ಹೋದ ಪ್ರತಿ ಯೋಧನ ಎದೆಯಲ್ಲಿ ಮಿಡಿಯುವುದು ಒಂದೇ ಮಂತ್ರ – “ಭಾರತ ಮಾತಾ ಕೀ ಜೈ”. 1947ರ ಯುದ್ಧದಿಂದ ಕಾರ್ಗಿಲ್‌ವರೆಗೆ, ಸಿಯಾಚಿನ್‌ನಿಂದ ಈಶಾನ್ಯ ಗಡಿಯವರೆಗೆ ಕೊಡಗಿನ ಮಕ್ಕಳು ಪ್ರಾಣತೆತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಸಮಾಧಿಯ ಮೇಲೆ ಬರೆದಿರುವುದು ಒಂದೇ ಹೆಸರು – ಹುತಾತ್ಮ ಭಾರತೀಯ ಯೋಧ.

ಕರ್ನಾಟಕದ 31 ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಡಗು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಚಿಕ್ಕದು. ಆದರೆ ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಗೆ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆ ಕೊಡಗಿನದು. ಇಡೀ ದೇಶದಲ್ಲಿ ತಲಾ ಜನಸಂಖ್ಯೆಗೆ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಸೈನಿಕರನ್ನು ಕೊಟ್ಟ ಜಿಲ್ಲೆ ನಮ್ಮದು. ಪ್ರತಿ 10 ಕೊಡಗಿನ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ 7 ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇನೆಯ ನಂಟು ಇದೆ.

ಸುದ್ದಿ ಹಳೆಯದಾದರೂ ನಿಮ್ಮ ಸೇವೆ ಅಜರಾಮರ. ಸುಬೇದಾರ್ ಮೇಜರ್ ಸತ್ಯ ಕುಶಾಲಪ್ಪ, ಸುಬೇದಾರ್ ಪ್ರವೀಣ್ ನಾಣಯ್ಯ – ನೀವು ಕಾರ್ಯಪ್ಪನವರ, ತಿಮ್ಮಯ್ಯನವರ ವಾರಸುದಾರರು. ನೀವು ಕೊಡಗಿನ ವೀರ ಪರಂಪರೆಯ ಜೀವಂತ ಸಾಕ್ಷಿಗಳು. ಹಿಮಾಲಯದ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ನೀವು ಹಾರಿಸಿದ್ದು ಕೇವಲ ತ್ರಿವರ್ಣ ಧ್ವಜವಲ್ಲ, ಕೊಡಗಿನ ಕೀರ್ತಿ ಪತಾಕೆಯನ್ನೂ ಹೌದು. ದುರಂತದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ತೋರಿದ ತಕ್ಷಣದ ಕಾಳಜಿ ಮತ್ತು ಸೇನೆಯೊಂದಿಗೆ ಹೆಗಲು ಕೊಟ್ಟು ನಿಂತ ರೀತಿ ಇಡೀ ದೇಶದ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿ.

ಕರ್ನಾಟಕ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಇಡೀ ಭಾರತವೇ ಇಂದು ಕೊಡಗಿಗೆ ತಲೆಬಾಗಬೇಕು. ಏಕೆಂದರೆ ದೇಶ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ನಿದ್ರಿಸಬೇಕಾದರೆ, ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಡಗಿನ ಯೋಧ ಎಚ್ಚರವಾಗಿರುತ್ತಾನೆ. ಆ ತಾಯಂದಿರ ಗರ್ಭ ಶ್ರೀಮಂತ, ಆ ಮಣ್ಣು ಪುಣ್ಯವಂತ.

ಆದರೆ ಇಷ್ಟೊಂದು ಸೈನಿಕರನ್ನು ದೇಶಕ್ಕೆ ಕೊಟ್ಟ ನಮ್ಮ ಕೊಡಗಿನಲ್ಲಿ, ಇವತ್ತು ನಿವೃತ್ತಿಯಾದ ಮಾಜಿ ಸೈನಿಕರು ವಯಸ್ಸಾದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಾಗಿ ನೂರಾರು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದ ಮೈಸೂರು, ಮಂಗಳೂರಿಗೆ ಓಡುವಂತಾಗಿದೆ. ಸಿಯಾಚಿನ್‌ನ ಹಿಮದಲ್ಲಿ, ಕಾರ್ಗಿಲ್‌ನ ಗುಂಡಿನ ಮಳೆಯಲ್ಲಿ ದೇಶ ಕಾದ ವೀರರಿಗೆ, ತಮ್ಮ ಕೊನೆಯ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲೇ ಒಂದು ಒಳ್ಳೆಯ ಸೂಪರ್ ಸ್ಪೆಷಾಲಿಟಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಇಲ್ಲದಿರುವುದು ನಿಜಕ್ಕೂ ದುರಂತ. ಗುಂಡಿಗೆ ಎದೆಕೊಟ್ಟ ವೀರರಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ನೆಮ್ಮದಿಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಾದರೂ ಸಿಗಬಾರದೇ? ಇದು ಕೇವಲ ಕೊಡಗಿನ ಪ್ರಶ್ನೆಯಲ್ಲ, ದೇಶವೇ ತನ್ನ ವೀರಪುತ್ರರಿಗೆ ಕೊಡಬೇಕಾದ ಕನಿಷ್ಠ ಗೌರವದ ಪ್ರಶ್ನೆ.

ಕೊಡಗಿನ ವೀರ ಪರಂಪರೆಗೆ ಸಾವಿಲ್ಲ. ಅದು ಹಿಮಾಲಯದಷ್ಟು ಎತ್ತರ, ಕಾವೇರಿಯಷ್ಟು ಪವಿತ್ರ, ಭಾರತ ಮಾತೆಯಷ್ಟು ಅಮರ. ಇಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಪ್ರತಿ ಮಗುವೂ ಸೈನಿಕ, ಪ್ರತಿ ಹುತಾತ್ಮನೂ ಭಾರತದ ಹೆಮ್ಮೆ.